Oskar Zięta

A TY MARZYSZ?
 
Oskar Zięta od dziecka był wielkim fanem ultralekkości i mobilności. Dziś jest twórcą jednego z najlżejszych krzeseł na Ziemi i nieustannym podróżnikiem pomiędzy światami sztuki i inżynierii. Oskar przez całe swoje życie i karierę mocno wierzy w siłę determinacji i konsekwencji w osiąganiu celów. Sukces to dla niego ciągłe poszukiwanie lepszego siebie i lepszych rozwiązań. Ciągłe doskonalenie i pokora wobec porażek.
 
Konkretny błąd produkcyjny, określony jako DIN 8580 stał się punktem badawczym Oskara Zięty. Wniknął w niego na wskroś, czego efektem jest nowatorska technologia FiDU. To proces produkcyjny, którego nazwa pochodzi od niemieckiego Freie Innendruck Umformung – swobodnego odkształcania ciśnieniem wewnętrznym. W ten sposób odpowiedź materiału, przez większość specjalistów uważana za błąd produkcyjny, stała się fundamentem nowych kierunków rozwoju inżynierii. Gdy taki potencjał jest podparty zaangażowaniem, może stać się i staje się czymś ikonicznym, futurystycznym i znanym na całym świecie.
 
Oskar Zieta pytany o swoje marzenia, nigdy nie ma jednej odpowiedzi. Równocześnie materializuje marzenie za marzeniem. Zanim spełni jedno, już stawia sobie kolejne, bardziej ambitne cele. Prowadzi studio kreatywne i zarządza produkcją. Jest menedżerem, projektantem, inżynierem, mężem, przyjacielem, ojcem i dumnym wnukiem kowala.

 
Jako wykładowca w School of Form podkreśla istotę patrzenia w przyszłość. Zwraca oczy swoich studentów do przodu, wskazując na niezbadane dotąd kierunki. Odkrywa potencjał młodych ludzi, inspirując ich do eksploracji jeszcze niezaprojektowanych obszarów wzornictwa przemysłowego, mobilności czy sztuki użytkowej. Oskar Zięta projektuje i motywuje innych do tworzenia i nadawanie kształtów nowego świata.

Jako student był bardzo pracowity i ambitny. Zwykł powtarzać, że talentu nie da się rozwinąć bez poświęceń. Jego długoterminowe i zorientowane na cel podejście do edukacji było i jest wspierane przez jego sportowego ducha. Zanim wybrał studia architektoniczne w Szczecinie miał zamiar studiować na Akademii Wychowania Fizycznego.
 
Dziś trudno sobie wyobrazić Oskara Zietę jako zawodowego sportowca, a nie projektanta. Jednak żadna z tych życiowych dróg, nie mogłaby zakończyć się sukcesem bez konsekwentnie pielęgnowanych w sobie cech charakteru składających się na międzynarodowe osiągnięcia.
 

Od 2003 roku ambitny Oskar Zięta był zaangażowany jako pracownik naukowy i asystent w katedrze CAAD na Uniwersytecie ETH w Zurychu.  Tam też pod koniec swojej edukacji napisał i obronił pracę doktorską pod nadzorem prof. dr Ludgera Hovestadta ­– który do dziś jest jego wielką inspiracją. Głównym przedmiotem dyplomu Oskara był udział maszyn sterowanych komputerowo w obróbkę stali w architekturze i wzornictwie. Podczas badań na ETH, Zięta opracował różne metody zwiększania efektywności technologii. Głównym tematem było zastosowanie blach stalowych jako elementu konstrukcyjnego – taniego, łatwego w kształtowaniu i wydajnego. Problemem elementów blaszanych jest ich stabilność. Badania Zięty skupiały się na tym, jak osiągnąć pożądaną stabilizację stalowych profili, aby mogły byś wykorzystywane jako elementy konstrukcyjne.

Dziś Oscar Zieta dzięki optymalizacji indeksu wagi (lightweight index) jest autorem najlżejszego cienkościennego krzesła metalowego. Wykonana z jedynie z aluminium Ultraleggera waży nieco ponad 1660g i utrzymuje obciążenie 1200 kg. To najlepszy dowód na to jak Oskar Zięta, dzięki swojemu zaangażowaniu i analizie złożoności procesu produkcyjnego FiDU wciąż na nowo odkrywa potencjał projektowania generatywnego i samego materiału.
 

Bionika to życiowa pasja Ziety. Jest bacznym obserwatorem natury. Czerpie inspirację z mikroskali świata owadów, zaplecionych form konarów drzew i kształtów kamieni. Często zerka pod nogi i często unosi głowę. Obserwuje kolory kosmosu, odbicia światła i schematy funkcjonowania organizmów. Proces deformacji od czegoś płaskiego do trójwymiarowego jest tym, co regularnie dzieje się w przyrodzie. Skrzydła ważki, na początku są zwinięte w rulon. Po czym ten znakomity lotnik pompuje je swoimi płynami organicznymi do trójwymiarowej stabilnej formy. To przykład bionicznych fascynacji Oskara, które znajdują wyraźne odzwierciedlenie w jego procesach.
 

Jako projektant Oskar Zięta jest autorem ikonicznego stołka PLOPP (2008) i innych obiektów nadmuchanych w stali na pograniczu rzeźby i przedmiotów użytkowych. Zięta odkrywa potencjał metalu w jego funkcjonalności, trwałości i zrównoważeniu. Jego obiekty są w większości monomateriałowe, co przywołuje odpowiedzialną narrację o cyrkularności i redukcji.

Mniej znaczy więcej - jak lubi mawiać Oskar.

Jako artysta eksperymentuje ze skalą i formą, a także ze społecznym i estetycznym potencjałem stalowych rzeźb. Począwszy od pawilonu Architonic Concept Space i instalacji Blow & Roll dla Victoria & Albert Museum powstałych w pierwszej dekadzie 2000 roku. Po najwyższą w Polsce rzeźbę w przestrzeni publicznej ­– WIR (Galeria Północna, Warszawa 2017), czy pawilon miejski NAWA (Wyspa Daliowa, Wrocław 2016) - nominowany do prestiżowej nagrody Unii Europejskiej w dziedzinie architektury współczesnej – Mies van der Rohe Award.

Jako profesjonalista był wielokrotnie wyróżniany najważniejszymi nagrodami w dziedzinie designu, w tym Designpreis der Bundesrepublik Deutschland Award, Red Dot Award i Audi Mentor Preis, a także nominacją do Schweizer Design Preis. Zięta współpracował między innymi z takimi markami jak Audi, Architonic, Ballantine's, Pirelli, Victoria & Albert Museum. Jego prace znajdują się w kolekcjach Museum für Gestaltung w Zurychu, Pinakothek w Monachium i Centrum Pompidou w Paryżu.